Biblioteka Narodowa używa na swojej stronie plików cookies. Brak zmiany ustawień przeglądarki oznacza zgodę na ich użycie. [zamknij]

Ewolucja systemów wyszukiwawczych w bibliotekach szkół wyższych: doświadczenia Uniwersytetu Houston

Autor: Małgorzata Waleszko,

Kategorie: Wykorzystanie informacji i socjologia informacji, Technologia informacyjna i bibliotekarska, Biblioteki jako kolekcje

Tagi: , , , , , , , , , , ,

Zostaw komentarz

  • Facebook
  • Wykop
  • Twitter
  • Gwar
  • StumbleUpon
  • Email

Stały wzrost zainteresowania zasobami cyfrowymi i olbrzymia popularność komercyjnych, sieciowych wyszukiwarek oraz oczekiwania użytkowników związane z intuicyjnym i szybkim pozyskiwaniem, jednym kliknięciem, trafnych wyników i pełnotekstowych dokumentów z różnych platform, wymusiły na bibliotekach akademickich poszukiwanie rozwiązań dla ograniczeń tradycyjnych OPAC i baz danych. Coraz więcej tych instytucji zaczęło w związku z tym inwestować w rozwój cyfrowych kolekcji oraz w systemy wyszukiwawcze następnej generacji, ułatwiające dostęp do źródeł elektronicznych i upraszczające proces wyszukiwania. Biblioteki Uniwersytetu Houston (BUH) przyjęły podobną strategię, rozbudowując zbiory materiałów elektronicznych i eksperymentując w ciągu ostatniej dekady z różnymi systemami wyszukiwawczymi, w tym z oprogramowaniem o otwartym kodzie źródłowym, multiwyszukiwarką i systemami bazującymi na indeksach. W artykule opisano doświadczenia uczelni związane z implementacją tych produktów, powody podjęcia decyzji o ich wdrożeniu oraz wnioski zebrane w trakcie poszukiwań systemu odpowiadającego w największym stopniu potrzebom studentów, bibliotekarzy i pracowników uczelni.

Jednym z pierwszych rozwiązań nowego typu w BUH (udostępnionym w 2007 r.) był otwarty system zintegrowanego wyszukiwania o nazwie LibraryFind, opracowany przez Uniwersytet Stanowy Oregonu. Jego implementacja, a zwłaszcza skonfigurowanie do pracy w wybranymi bazami danych i systemem linkującym w składni OpenURL (Open URL link resolver) okazała się wymagającym przedsięwzięciem, zarówno pod względem czasu, jak i nakładów pracy. Zainwestowane środki nie przełożyły się na duże wykorzystanie systemu (być może ze względu na to, że jednoczesne przeszukiwanie różnych źródeł online było w tym czasie nadal względnie nową koncepcją) – bibliotekarze i personel nadal polegali na OPAC przy lokalizowaniu materiałów. W 2009 r., zdecydowano się więc w BUH na wybór reklamowanego przez firmę Innovative Interfaces interfejsu katalogowego nowej generacji – Encore. System ten nie spełnił jednak lokalnych oczekiwań, zwłaszcza tych związanych z poprawą dostępności cyfrowych kolekcji (przeszukiwał tylko wybrane bazy danych, a wyniki wyszukiwania były zwracane wolno i nieszeregowane wg relewancji), a jego odbiór wśród personelu okazał się negatywny.

Po pojawieniu się na rynku systemów wyszukiwawczych bazujących na wykorzystaniu centralnych indeksów, zawierających metadane na poziomie artykułu i umożliwiających wyszukiwanie zbiorów drukowanych i elektronicznych przy pomocy jednego interfejsu, UHL przeprowadziła ewaluację 5 narzędzi: Serials Solution Summon, Ebsco Discovery Service, Encore i OCLC WorldCat Local, decydując się w 2010 r. implementację pierwszego z nich, jako najbardziej praktycznej opcji. Wśród czynników, które wpłynęły na tę decyzję wymieniono: indeksowanie przez Summon ponad 90% treści subskrybowanych przez BUH, obietnicę tzw. wdrożenia pod klucz ze strony producenta, możliwości integracji z innymi produktami Serials Solutions używanymi na uczelni do zarządzania źródłami elektronicznymi, udaną implementację tego systemu w innych bibliotekach akademickich i jego pozycję jako jednego z najlepiej opracowanych narzędzi dostępnych w tym czasie. Mimo trudności napotkanych na etapie implementacji i mieszanych reakcji ze strony bibliotekarzy i kadry naukowej, wybór Summon uznano za słuszny, gdyż znacząco wpłynął na wzrost wykorzystania zbiorów cyfrowych, w tym pakietów e-czasopism i podstawowych baz danych, pozwolił na ekspozycję treści trudnych do wyszukania przy pomocy poprzednich metod i spodobał się studentom, zwłaszcza z kierunków licencjackich.

Aby jeszcze bardziej usprawnić dostęp do rosnących zasobów cyfrowych i przeanalizować trendy dotyczące platform wyszukiwawczych, powołano w BUH specjalną grupę roboczą złożoną z pracowników niemal wszystkich jednostek uniwersyteckiej sieci bibliotecznego. W połowie 2012 (po upływie 2/3 okresu umowy na Summon), zespół ten przeprowadził analizę rynku systemów dla bibliotek i ocenę dotychczas stosowanych rozwiązań. Na tej podstawie uznał, że nie istnieje uniwersalne rozwiązanie odpowiednie dla każdej jednostki, a wybór narzędzia wyszukiwawczego powinien być oparty na unikalnych potrzebach i priorytetach instytucjonalnych. Dla bibliotek głównego kampusu uczelni zarekomendowano system Primo, decydując się wstępnie na jednoroczny kontrakt. Odbiór Primo okazał się znacznie bardziej pozytywny niż poprzednich rozwiązań, m.in. ze względu na możliwość jego dopasowania (ang. customization) do oczekiwań tych placówek. Autorzy referują w tekście szczegółowo przebieg implementacji tego produktu i wnioski z testowania jego użyteczności, przedstawiają również rekomendacje związane z prowadzeniem negocjacji z dostawcami oprogramowania dla bibliotek i kryteria, jakie należy uwzględnić przy jego wyborze.

Dodaj komentarz

Twój adres email nie zostanie opublikowany. Pola, których wypełnienie jest wymagane, są oznaczone symbolem *

You may use these HTML tags and attributes: <a href="" title=""> <abbr title=""> <acronym title=""> <b> <blockquote cite=""> <cite> <code> <del datetime=""> <em> <i> <q cite=""> <s> <strike> <strong>