Babin

Z perspektywy użytkowników, jednym z najważniejszych czynników mających wpływ na stopień wykorzystania bibliotek cyfrowych (BC) jest atrakcyjność, użyteczność i funkcjonalność ich interfejsów. W artykule omówiono literaturę poświęconą zasadom projektowania i różnym kryteriom budowy i oceny twej części oprogramowania BC, a następnie przedstawiono metodologię i wyniki przeprowadzonego przez autorów badania, którego celem była poprawa jakości serwisów repozytoriów online dzięki wykorzystaniu modelu ewaluacji interfejsów użytkownika, bazującego na rozmytej metodzie AHP (Analytic Hierarchy Process).

W 2012 r. projekt Internet Archive (jedno z największych, otwartych cyfrowych archiwów na świecie) nawiązał współpracę z firmą BitTorrent Inc. oferując ponad milion plików ze swoich zbiorów przez sieć P2P, w celu zapewnienia użytkownikom łatwiejszego i szybszego dostępu do swoich zasobów. Jak dotąd, jest to jedyna tak duża i popularna biblioteka, która zdecydowała się na korzystanie z technologii peer-to-peer, kojarzonej powszechnie z piractwem internetowym, by ułatwić dystrybucję i redystrybucję zasobów znajdujących się w domenie publicznej. W artykule przedyskutowano specyfikę torrentów, związane z nimi kontrowersje, zalety i możliwości zastosowań protokołu BitTorrent w bibliotekach oraz przyjęcia zdecentralizowanego podejścia do zarządzania danymi, a także argumenty na rzecz szerszej implementacji tego oprogramowania przez wszystkie społeczności i instytucje, których nadrzędnym celem jest realizacja idei Open Access i upowszechniania wiedzy.

Raporty z końca XX w., dotyczące wyników nauczania w Stanach Zjednoczonych wskazywały, że uczniowie szkół amerykańskich nie mają większych osiągnięć w zakresie nauk ścisłych, przyrodniczych i technicznych. Aby poprawić sytuację w wielu dystryktach szkolnych realizowany jest program określany akronimem STEAM (para) – od słów science, technology, engineering, arts i math – nauki ścisłe, technologia, inżynieria, sztuka i matematyka. Jego twórcom chodziło o to, by skłonić dzieci, najczęściej zdobywające wiedzę niejako „z drugiej ręki”, za pośrednictwem podręczników, wykładów i obrazów, a w szkole nastawione na rozwiązywanie testów, do osobistego uczestnictwa w eksperymentach, które przybliżą im prawa fizyczne, chemiczne i przyrodnicze, pobudzą ich wyobraźnię i kreatywność. Artykuł omawia możliwości realizacji programu STEAM przez biblioteki szkolne i publiczne.

Biblioteka Bibliotekoznawcza (Knihovna Knihovnické Literatury – KKL) Instytutu Bibliotekoznawstwa Biblioteki Narodowej Czech (BNCz) powstała w 1953 r. jako biblioteka podręczna ówczesnego Centralnego Gabinetu Naukowo-Metodycznego Bibliotekoznawstwa Biblioteki Narodowej i Uniwersyteckiej w Pradze. Od 1960 r. KKL dysponuje własnym budżetem i pełni funkcję centralnej krajowej biblioteki dziedzinowej.

Reforma szkolnictwa w Stanach Zjednoczonych umożliwiła rodzicom uczniów, organizacjom non profit i, w niektórych przypadkach, organizacjom komercyjnym tworzenie szkół stanowiących alternatywę wobec tradycyjnych szkół publicznych. Są one określane mianem charter schools i mają charakter zbliżony do europejskich szkół społecznych. Do placówek tego typu w roku 2012/13 uczęszczało ok. 2,3 mln uczniów. Już w raporcie ministerialnym z roku 2007/08 zauważono, że tylko 51% szkół społecznych posiada bibliotekę (wobec 92% szkół publicznych).

Fachowe piśmiennictwo dotyczące repozytoriów uczelnianych koncentruje się głównie na zagadnieniach związanych z ich tworzeniem, ustalaniem zawartości i pozyskiwaniem publikacji, często pomija się natomiast kwestie późniejszego wykorzystania zgromadzonych dokumentów przez użytkowników. Ponieważ repozytorium instytucjonalne (IR) Stanowego Uniwersytetu Utah (USU) ma za sobą wstępny okres organizacji i wkroczyło już w fazę dojrzałości, skupiono się na badaniu dotyczącym jego użytkowników końcowych.

W grudniu 2013 roku Biblioteka Kongresu (BK) i Rada ds. Zasobów Informacyjnych i Bibliotecznych Stanów Zjednoczonych opublikowały raport dotyczący stanu amerykańskiego dziedzictwa filmowego z okresu kina niemego (1912-1929). Wynika z niego, że w całości zachowało się tylko 14% rodzimej produkcji filmowej tego okresu w wersji oryginalnej, 11% filmów w wersji zagranicznej, 5% filmów uszkodzonych lub niekompletnych, a aż 70% produkcji zupełnie utracono. Ponieważ wraz z rozwojem technologii również filmy dźwiękowe zapisane na taśmie celuloidowej niszczeją i odchodzą w przeszłość, głównym zadaniem bibliotek i archiwów filmowych jest zabezpieczenie oryginałów i przeniesienie ich zawartości na formę cyfrową. W artykule krótko scharakteryzowano zasoby audiowizualne (AV) Biblioteki Kongresu oraz paru innych bibliotek i archiwów amerykańskich posiadających znaczące zbiory filmów, a także omówiono ich osiągnięcia w zakresie konserwacji i digitalizacji materiałów audiowizualnych.

Biblioteki publiczne w Ameryce Północnej angażują się od lat w programy promocji czytelnictwa wśród małych dzieci, próbując zapewniać ich opiekunom pomoc i szkolenia w tym zakresie, oraz przydatne materiały bazujące na wynikach najnowszych badań, dowodzących roli, jaką odgrywa wczesne dzieciństwo w rozwoju człowieka i kształtowaniu jego nawyków czytelniczych. Mimo pomocy takich jak pakiet edukacyjny ALA / PLA (Public Libraries Association) pn. Every Child Ready to Read, wraz ze wzrostem jezykowego, kulturowego i ekonomicznego zróżnicowania kanadyjskiej populacji, zadanie zapewnienia wszystkim grupom użytkowników usług dostosowanych do specyficznych potrzeb dzieci w wieku od urodzenia do 5 roku życia staje się coraz bardziej skomplikowane. Strony biblioteczne to bogate źródło łatwo dostępnych informacji na temat tego, jak biblioteki radzą sobie z tym wyzwaniem i jakie jest ich podejście do kwestii związanych z wczesną nauką czytania. W artykule przedstawiono wynika badania analizującego kanadyjskie źródła tego typu pod kątem przekazu, jaki kierują do rodzin oraz rodzaju reklamowanych przez nie zasobów i usług dla najmłodszych odbiorców.

Przedstawiono historyczne aspekty i aktualny stan rozwoju na Ukrainie bibliotecznych systemów klasyfikacji oraz wykorzystanie we współczesnym bibliotekarstwie ukraińskim dwóch międzynarodowych klasyfikacji bibliotecznych: UKD (1) i BBK (2).

Oprogramowanie o otwartym kodzie źródłowym (OSS) ma w porównaniu z komercyjnymi rozwiązaniami szereg zalet takich jak niższe koszty ogólne użytkowania, szybkość rozwoju, bezpłatne aktualizacje, czy niezależność od usługodawcy. Może być też szczególnie użyteczne dla krajów rozwijających się, gdyż zwiększa dostępność nowych technologii i informacji, pomaga niwelować podziały cyfrowe, pozwala na wykorzystywanie wiedzy i umiejętności lokalnych mieszkańców oraz dostosowywanie systemów i aplikacji do lokalnych potrzeb. Rozsądna implementacja OSS może też stymulować rozwój lokalnego przemysłu informatycznego i pomóc w tworzeniu nowych miejsc pracy. Wykorzystanie potencjalnych korzyści z tym związanych zależne jest jednak od tego w jaki sposób produkty open source będą odbierane przez użytkowników. W artykule zreferowano jedno z pierwszych badań poświęconych akceptacji oprogramowania tego typu w kontekście państw Południa, na przykładzie Tajlandii. Przedstawiono również wszechstronny model integrujący czynniki indywidualne (subiektywne normy), społeczne i powiązane z charakterystyką oprogramowania, determinujące akceptowalność OSS, analizując stopień wzajemnych wpływów i powiązań tych zmiennych.